H ιστορία του τσίπουρου

 

   Η πρώτη αναφορά σε απόσταγμα στέμφυλων γίνεται στην Αρχαία Ελλάδα κατά τη διάρκεια των Ελληνιστικών χρονών, όπου γίνεται λόγος για ένα ποτό, το «τρίμμα» το οποίο παρασκευαζόταν από το βράσιμο (απόσταξη) φλοιών σταφυλιού. Η τέχνη της απόσταξης όμως αναπτύσσεται, κατά τους Βυζαντινούς χρόνους, στις μονές του Αγίου Όρους, στη χερσόνησο του Άθω. Είναι οι μοναχοί του Αγίου Όρους, που μυούν τους μοναχούς των Μετεώρων στα μυστικά της απόσταξης. Βέβαια, η αμπελοκαλλιέργεια στην περιοχή των Μετεώρων μαρτυράτε από τη Νεολιθική Εποχή. Αρχαιολογικές ανασκαφές, στο προϊστορικό σπήλαιο της Θεόπετρας, έφεραν στο φως, ανάμεσα στα άλλα, κουκούτσια σταφυλιού.

   Κατά την τουρκοκρατία επειδή το κοράνι απαγορεύει την οινοποσία η αμπελοκαλλιέργεια ατονεί. Μέχρι που κάποιοι μερακλήδες ερμηνευτές του κορανίου ανακάλυψαν ότι το κοράνι αναφέρει κρασί και όχι απόσταγμα. Αρχίζει τότε να παράγεται ρακί (το) ή ρακή (η), κάτι σαν τσίπουρο δηλαδή και να καταναλώνεται στις κλειστές αριστοκρατικές τάξεις και στις γυναίκες των χαρεμιών που το αγαπούσαν ιδιαίτερα. Ξαναρχίζει η καλλιέργεια αμπέλου, ιδιαίτερα βέβαια στις χριστιανικές περιοχές.

   Ως τον 15ο αιώνα η τέχνη της απόσταξης του τσίπουρου ταξιδεύει και στις γύρω περιοχές. Στην Ήπειρο, τη Μακεδονία, την υπόλοιπη Θεσσαλία, αλλά και στην Κρήτη καθώς και σε πολλά άλλα μέρη της Ελλάδας. Για πολλούς αιώνες το τσίπουρο παραγόταν ερασιτεχνικά από τους χωρικούς, ως ένα μέσο αξιοποίησης των στέμφυλων, τα οποία διαφορετικά θα απορρίπτονταν. Η κατανάλωσή του γινόταν κυρίως από τα  ασθενέστερα κοινωνικά στρώματα. Ο «φτωχός αδελφός του κρασιού» ταίριαζε περισσότερο στους «φτωχούς συγγενείς» της ελληνικής κοινωνίας.

   Η παραγωγή του γίνονταν σε μικρούς χάλκινους άμβυκες, παλαιάς τεχνολογίας, σχεδόν ανεξέλεγκτα και κάτω από υποτυπώδεις συνθήκες υγιεινής. Επιτρεπόταν μικρή εμπορία μέσα στο νομό παραγωγής του και στους όμορους νομούς, πάντα σε χύμα μορφή, αφού κάθε είδους τυποποίηση ήταν απαγορευμένη. Ο νομοθέτης της εποχής ήθελε να ενισχύσει το εισόδημα των αγροτών και των κατοίκων των παραμεθόριων περιοχών, ώστε να παραμείνουν στις εστίες τους.

   Το 1883, το επίσημο Ελληνικό κράτος θεσπίζει τον πρώτο νόμο για την φορολόγηση της αλκοόλης και το 1896 δίνονται οι πρώτες επίσημες άδειες για την παραγωγή αποστάγματος στέμφυλων.

   Μέχρι τις τελευταίες δεκαετίες του 20ου αιώνα η παραγωγή τσίπουρου γινόταν αποκλειστικά «κατ’ οίκον», δεν υπήρχε δηλαδή μαζική βιομηχανική παραγωγή. Από παλιά, ένα άχρωμο αλκοολούχο ποτό παράγεται και πίνεται κάθε χρόνο σε ολόκληρη τη Μεσόγειο. Είναι γνωστό με διάφορα ονόματα: τσίπουρο, αράκ, γκράππα. Αποστάζεται από τα παραπροϊόντα του κρασιού, σαν ο άνθρωπος να θέλησε να εκμεταλλευτεί όσο το δυνατόν περισσότερο το αμπέλι.

   Τσίπουρο ονομάζεται στην Ελλάδα το απόσταγμα από στέμφυλα. Παράδοση στην παραγωγή τσίπουρου έχουν η Μακεδονία, η Κρήτη, η Θεσσαλία, και η Ήπειρος.

  Το 1989, με την αντίστοιχη θέσπιση της Εθνικής και Ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τα αποστάγματα (Ν. 1802/1988 και Καν. 1576/1989), επιτρέπεται η παραγωγή και εμφιάλωση τσίπουρου από επίσημες αποσταγματοποιίες. Η παραπάνω νομοθετική μετατροπή σήμανε και την τεράστια στροφή στην ποιοτική εξέλιξη του τσίπουρου. Συνέβαλε καθοριστικά στην ανάπτυξη «αποστακτικής» κουλτούρας και στην άνθιση της βιομηχανικής παραγωγής του.

Πηγή http://www.psithiri.gr

To doulos.gr χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει τη διαδικτυακή εμπειρία σου. Εφόσον συνεχίσεις, συμφωνείς με την χρήση των cookies από εμάς. Περισσότερες πληροφορίες.

Τα cookies είναι μια τυποποιημένη μέθοδος καταγραφής των προτιμήσεων των χρηστών όταν αυτοί επισκέπτονται ιστότοπους, για να διασφαλιστεί μια καλύτερη και πιο εξατομικευμένη εμπειρία. Αυτές οι προτιμήσεις αποθηκεύονται σε ένα αρχείο στο σκληρό δίσκο του υπολογιστή σας. Για παράδειγμα, ένα cookie περιέχει την προτιμώμενη χώρα διαμονής σας, έτσι ώστε να μην χρειάζεται να σας θέτουμε αυτό το ερώτημα κάθε φορά που επισκέπτεστε τον ιστότοπο.

Χρησιμοποιούμε επίσης «αναλυτικά» cookies. Τα αναλυτικά cookies μάς επιτρέπουν να αναγνωρίζουμε και να μετράμε τον αριθμό των επισκεπτών και να βλέπουμε πώς κινούνται οι επισκέπτες στον ιστότοπο όταν τον χρησιμοποιούν. Αυτό μας βοηθά να βελτιώνουμε τον τρόπο λειτουργίας του ιστότοπου, για παράδειγμα, εξασφαλίζοντας ότι οι χρήστες βρίσκουν εύκολα αυτό που χρειάζονται.

Ο ιστότοπός μας χρησιμοποιεί μόνιμα cookies και cookies περιόδου λειτουργίας. Τα μόνιμα cookies είναι τα cookies που παραμένουν μόνιμα στον υπολογιστή σας, μέχρι να τα διαγράψετε εσείς οι ίδιοι «με το χέρι». Τα cookies περιόδου λειτουργίας διαγράφονται αυτόματα όταν φεύγετε από έναν ιστότοπο και μεταβαίνετε σε έναν άλλο ή όταν κλείνετε το πρόγραμμα περιήγησης. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα cookies, π.χ. ενεργοποίηση των cookies, αλλαγή των ρυθμίσεων του προγράμματος περιήγησης και εύρεση και διαγραφή των cookies από το σκληρό σας δίσκο, παρακαλούμε ανατρέξτε στα μενού βοήθειας του προγράμματος περιήγησης που χρησιμοποιείτε ή επισκεφτείτε το www.allaboutcookies.org.

Κλείσιμο